Home > Domowy budżet > Rafał Tomkowicz wie, jak pożyczać z głową

Rafał Tomkowicz wie, jak pożyczać z głową

Kasa na Obcasach to serwis tworzony przez kobiety i im poświęcony, jednak dla tego eksperta zrobiłyśmy wyjątek. Rafał Tomkowicz*, specjalista w zakresie wiedzy o finansach osobistych, autor wielu publikacji poświęconych bankowości detalicznej oraz redaktor naczelny serwisu Banking Magazine, opowiedział nam o swojej najnowszej książce „Dekalog świadomego pożyczania, czyli rola kredytu w życiu człowieka”.

Z jaką intencją powstawał „Dekalog”?

Rafał Tomkowicz: Z pozoru zaciągnięcie kredytu to nic trudnego. Trzeba znaleźć odpowiednią ofertę, złożyć wniosek i czekać na odpowiedź z banku, a potem spłacać zobowiązanie zgodnie z umową. W praktyce ubieganie się o świadczenie finansowe to bardzo złożony proces, zaczynając od poszukiwań produktu skrojonego na miarę naszych potrzeb, przez formalności związane z procesem kredytowania, po okres regulowania kredytu zarówno terminowo, jak i w przypadku pojawienia się problemów z oddaniem należności. Aby przejść przez każdy z etapów bez szwanku dla stanu domowych finansów oraz własnego zdrowia, potrzebne jest wsparcie. Niekoniecznie musi to być pracownik banku, który przecież dąży do sprzedania produktu swojego pracodawcy. Również poszukiwanie informacji w internecie czy u znajomego, który niedawno dołączył do grona kredytobiorców, może nie być optymalnym rozwiązaniem. Dekalog ma przybliżyć każdemu wszystkie te aspekty okiem praktyka.

Pisałeś go przede wszystkim z myślą o ludziach mających problemy z finansami, czy zawarte w nim rady przydadzą się również klientom o większej wiedzy w tym zakresie?

To poradnik skierowany przede wszystkim do osób młodych, zaczynających dopiero swoją przygodę z korzystaniem z usług finansowych, która zwykle, po założeniu konta bankowego, zaczyna się od kredytu. Jednak „Dekalog świadomego pożyczania” to również zbiór porad dla osób, które mogą mieć problemy z regulowaniem swoich bieżących zobowiązań. Jeśli chodzi o ludzi posiadających większą wiedzę w tym zakresie, to sądzę, że raczej nic ciekawego dla siebie nie znajdą. Mało tego, myślę, że większość i tak zna się na tych sprawach lepiej.

Tytuł „Dekalog Świadomego Pożyczania” sugeruje, że wciąż wiemy niewiele na temat zaciągania pożyczek z głową – zgodziłbyś się z tym stwierdzeniem?

Jak pokazuje ostatnie badanie MillwardBrown przeprowadzone na zlecenie Biura Informacji Kredytowej oraz Fundacji Kronenberga przy Citi Handlowy, aż 39 proc. Polaków określa stan swojej wiedzy z zakresu tematyki finansowej jako słaby, a 43 proc. ocenia, że jest on średni. W rzeczywistości dane są jeszcze bardziej niepokojące. O ile 62 proc. badanych deklaruje znajomość pojęcia zdolności kredytowej, a co drugi twierdzi, że wie, czym jest wiarygodność finansowa, to już o scoringu możliwości kredytowych czy RRSO nie ma pojęcia odpowiednio aż 58 i 78 proc. Problemy sprawiają również terminy typu upadłość konsumencka, pętla zadłużenia czy historia kredytowa. Diagnozując stan wiedzy finansowej Polaków, co rusz mówi się, że trzeba zwiększyć liczbę kampanii informacyjno-edukacyjnych, wprowadzić lekcję zakresu przedsiębiorczości i ekonomii już od najmłodszych lat. Niestety, zwykle kończy się na mówieniu o tym, że wiedza finansowa Polaków jest wciąż na bardzo niskim poziomie.

W USA już w szkole uczy się jak zarządzać pieniędzmi, dzieci wiedzą wiele o podatkach, ubezpieczeniach, systemach emerytalnych. Dla nas pieniądz to temat tabu. Może gdyby edukacja finansowa była obowiązkowym przedmiotem łatwiej i mądrzej potrafilibyśmy gospodarować pieniędzmi.

Odpowiedz na pytanie zawarte w podtytule Twojej publikacji: jaka jest rola kredytu w życiu człowieka?

Podstawową rolą kredytu w naszym życiu jest możliwość zaspokojenia potrzeb, na które normalnie nie moglibyśmy sobie pozwolić ze względu na niewystarczające dochody. Dzięki kredytowi możemy kupić mieszkanie, samochód, sprzęt RTV/AGD, wyjechać na wymarzoną wycieczkę, zapłacić za szkolenie podnoszące nasze kwalifikacje zawodowe, językowe itp. Dodatkowe pieniądze mogą być potrzebne, aby pokryć wydatki na remont w domu, naprawę auta, itp. Z kredytem możemy też rozwijać swoje pasje. Jak widać kredyt ma szerokie zastosowanie w naszym życiu. Z drugiej strony, ten produkt finansowy jest dla nas formą sprawdzianu – przede wszystkim weryfikuje naszą odpowiedzialność oraz rzetelność.

dekalog-swiadomego-pozyczania-czyli-rola-kredytu-w-zyciu-czlowieka-b-iext27903278

Jakie cechy powinien posiadać wzorcowy, świadomy pożyczkobiorca?

Przede wszystkim, świadomy pożyczkobiorca powinien być odpowiedzialny, czyli w momencie składania wniosku o pożyczkę lub kredyt bierze pod uwagę swoją aktualną sytuacje finansową, pożycza tylko tyle, ile potrzebuje, a wśród priorytetów stawia sobie terminową spłatę zobowiązania. Poza tym, nie zadowala się pierwszą lepszą ofertą lecz poświęca czas na zweryfikowanie instytucji finansowej i korzysta z usług wyłącznie sprawdzonych podmiotów. Wzorcowy pożyczkobiorca czyta też uważnie umowy, a w razie wątpliwości nie boi się zadawać pytań. Dodatkowo, ważne jest, aby zawsze miał gdzieś z tyłu głowy świadomość, że w życiu bywa różnie. Utrata pracy, poważna choroba, itp. Niestety, zaciągając pożyczkę lub kredyt trzeba brać pod uwagę również najgorszy scenariusz. W ten sposób możemy zapewnić bezpieczeństwo sobie i swoim bliskim.

Pisząc o pożyczkach nie można uniknąć ich konsekwencji, a więc długów – ten kontrowersyjny temat również podejmujesz w książce. Jakie postępowanie najczęściej prowadzi do powstania spirali zadłużenia i jak jej zapobiec?

Schemat powstawania spirali zadłużenia jest prosty. Bierzemy jedną pożyczkę, przychodzi termin jej spłaty, a my nie jesteśmy w stanie oddać należności. Aby nie mieć długu, decydujemy się wziąć kolejne zobowiązanie na poczet spłaty poprzedniego. Okazuje się, że również ten kredyt przerasta nasze możliwości i ponownie ratunkiem staje się dla nas nowe zobowiązanie. I tak w kółko. Aby zapobiec spirali zadłużenia, przede wszystkim nie wolno uciekać przed problemem. Jeśli nie możemy wypełnić umowy, bo nie stać nas na terminową spłatę, należy jak najszybciej skontaktować się z firmą pożyczkową czy bankiem, wyjaśnić swoją trudną sytuację i razem poszukać dogodnego rozwiązania. Może to być spłata w ratach, zmniejszenie wysokości rat i wydłużenie okresu spłaty należności czy ustalenie minimalnych kwot, jakie możemy stopniowo oddawać.

Sporo miejsca poświęcasz również zagadnieniu wyboru doradcy finansowego – powiedz po krótce, czym się kierować, gdy chcemy skorzystać z jego usług?

Niestety, w Polsce do wykonywania zawodu doradcy finansowego nie są potrzebne żadne licencje potwierdzające to, że dana osoba posiada odpowiednie kompetencje. Pozostaje nam wybierać doradcę na podstawie poleceń, opinii innych oraz fachowości i jakości obsługi. Można sprawdzić, czy firma doradcza jest członkiem większej organizacji samorządowej, np. Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych, gdzie rzetelność weryfikowana jest za pomocą specjalnych wytycznych. Warto zorientować się, czy doradca podlega rozstrzygnięciom Komisji Etyki, która pilnuje, aby zostały zachowane odpowiednie standardy. Przydatne informacje znajdziemy również na stronach Związku Firm Doradztwa Finansowego, Europejskiego Stowarzyszenia Doradców Finansowych, Polskiej Izby Pośredników Finansowych i Ubezpieczeniowych czy Fundacji na rzecz Standardów Doradztwa Finansowego EPA.

Wnioski z książki opierasz na własnych doświadczeniach, więc zakładam, że sam pożyczasz świadomie – zawsze tak było?
Niestety nie. Książka „Dekalog świadomego pożyczania” to zbiór porad oraz przykładów z
życia wziętych na podstawie moich zarówno zawodowych, jak i prywatnych doświadczeń. Jako konsument spłacałem wszystkie rodzaje zobowiązań: począwszy od kredytu na sprzęt AGD i samochód, przez trzy kredyty hipoteczne (w tym dwa walutowe), karty kredytowe oraz limity w rachunkach, na prywatnych pożyczkach lombardowych z bardzo wysokim oprocentowaniem kończąc. Nie uniknąłem również problemów w regulowaniu
zadłużenia, na co złożyły się wpisy do rejestrów, pozwy oraz tytuły egzekucyjne. To wszystko nauczyło mnie racjonalnego podejścia do spraw związanych z zaciąganiem zobowiązań. Dzięki temu, że zachowałem rozwagę i już wtedy zdobyłem pewnego rodzaju doświadczenie w sprawach związanych z produktami finansowymi, teraz mam praktyczną wiedzę, którą chciałbym się podzielić ze wszystkimi szukającymi podobnych informacji. W poradniku skupiam się przede wszystkim na omówieniu zagrożeń związanych z kredytem i omówieniu skomplikowanych pojęć ekonomicznych. Książkę kieruje zarówno do osób młodych, które w chwili obecnej stoją właśnie przed wyborem opcji kredytowania swoich marzeń czy potrzeb, jak i dla tych, którzy wpadli już w mniejsze czy większe problemy ze spłata swoich zobowiązań.

W jaki sposób sam utrzymujesz domowy budżet w ryzach i co radziłbyś tym, którzy mają z tym problem?

W świecie kredytów i pożyczek tak naprawdę możemy liczyć tylko na siebie i swój zdrowy rozsądek. Najważniejsza rzecz to dobrze rozplanować swoje finanse. Istnieje jeden prosty sposób: zrobić tabelkę w programie Microsoft Excel. W jednej kolumnie wypisać wszystkie wydatki związane ze spłatą zobowiązań wobec banku, zarówno tych obecnie regulowanych, jak i planowanych. Do tego trzeba dodać wszelkie comiesięczne koszty związane z życiem codziennym typu zakupy, czynsz, opłata za prąd, wydatki na paliwo, rachunki za telefon, internet itp. Należy również uwzględnić wydatki okolicznościowe, np. imprezę urodzinową, wyjazd w góry na długi weekend, ślub przyjaciółki itd. W drugiej kolumnie zanotować swoje dochody. To wszystko sumujemy i porównujemy z posiadanym kapitałem. To najłatwiejszy sposób określenia stanu domowych finansów. Dzięki takiej rozpisce możemy kontrolować, na co idą pieniądze, ile ich wydajemy i w których dziedzinach moglibyśmy zaoszczędzić. Zmiana karnetu na siłownię z open na miesięczny, gdy nie korzystamy z niego codziennie, obniżenie abonamentu za telefon/internet, gdy nie wykorzystujemy całego pakietu, wprowadzenie domowych obiadów w miejsce codziennych wizyt w restauracjach czy fast foodach… Przykłady zobowiązań finansowych, w których możemy zredukować poziom wydatków można wymieniać i wymieniać.

Bardzo istotną sprawą jest również stosowanie zasady potocznie przeze mnie nazywanej „poduszką bezpieczeństwa”. Do każdego zobowiązania doliczamy sobie 10% i zawsze tyle więcej wpłacamy. Na przykład, jeśli czynsz za mieszkanie wynosi 600 zł, płaćmy co miesiąc po 660 zł, w ten sposób w ciągu roku zgromadzimy tzw. bufor bezpieczeństwa w postaci nadpłaty jedno miesięcznego czynszu. Tak staram się właśnie robić

*Rafał Tomkowicz jest związany z polskim rynkiem finansowym od 14 lat. Specjalista w zakresie wiedzy o finansach osobistych. Pełnił funkcje menedżerskie i doradcze w kilku dużych instytucjach finansowych. Jest autorem wielu publikacji poświęconych bankowości detalicznej. Współautor jednej z pierwszych internetowych porównywarek finansowych. Redaktor naczelny internetowego nośnika informacji z obszaru wiedzy o bankowości. Pomysłodawca i współtwórca spółki Sfera Finansów SA. W 2012 roku z sukcesem zawiązał spółkę akcyjną w ramach pozyskania środków pieniężnych z funduszu inwestycyjnego AER Finance dla stworzonego przez siebie projektu „wirtualny doradca finansowy”.

Rozmawiała: Katarzyna Szulik

Warto przeczytać

Jak uratować domowy budżet po świętach?

Jak wiadomo, w święta nikt sobie niczego nie odmawia. Spełniamy zachcianki swoje i najbliższych, kupując im wymarzone, …

2 komentarze

  1. Ferratum. Szybko,skutecznie, min.formalności, bezpiecznie,lojalne doradztwo o spłatach pożyczki.

  2. Pilnie potrzebują pieniędzy, aby wyjść z długów? Potrzebujesz pieniędzy na rozwój lub utworzenie własnej firmy? Uzyskać pożyczkę od jednego z wiodących brytyjskich firm pożyczkowych. Aby uzyskać więcej informacji, prosimy o kontakt poprzez e-mail: 24hourloanservice2011@gmail.com

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *